MUZEUM MARTYROLOGICZNE W ŻABIKOWIE
DANE TELEADRESOWE
Muzeum Martyrologiczne w Żabikowie
ul. Niezłomnych 2
62-031 Luboń 3
Sekretariat:
tel. (61) 813-06-81
fax (61) 810-34-11
e-mail: zabikowo@home.pl
adres strony internetowej: www.zabikowo.home.pl
INFORMACJE DLA ZWIEDZAJACYCH
Muzeum obejmuje tereny o łącznej powierzchni ok. 3 hektarów na co składają się:
- upamiętniony teren byłego obozu hitlerowskiego w Żabikowie;
- parcela z budynkiem Muzeum;
- teren pomnikowy w Czołowie (gmina Kórnik),
organizowane są na nich przez zainteresowane środowiska, różne okolicznościowe wydarzenia
i uroczystości.
Godziny otwarcia:
wtorek-piątek: 9.00 - 15.00
sobota-niedziela:10.00 - 14.00
w poniedziałek Muzeum jest nieczynne
Wstęp do Muzeum jest bezpłatny.
STATUS PRAWNY
Muzeum Martyrologiczne w Żabikowie jest instytucją kultury, dla której organizatorem jest samorząd Województwa Wielkopolskiego, wpisaną do rejestru instytucji kultury nr RIK 3 i posiada osobowość prawną. Osobą zarządzającą instytucją kultury i reprezentującą jest dyrektor.
PRZEDMIOT I CELE DZIAŁALNOŚCI
Obszarem działania Muzeum jest teren Wielkopolski. Swoje cele Muzeum realizuje poprzez:
1. sprawowanie opieki – na obszarze swego działania nad Miejscami Pamięci, którym są tereny
i obiekty byłych obozów i miejsc zagłady;
2. gromadzenie materiałów dokumentujących i upamiętniających z zakresu działalności statutowej;
3. inwentaryzację, katalogowanie i naukowe opracowanie zgromadzonych muzealiów
4. przechowywanie zgromadzonych muzealiów, w warunkach zapewniających im właściwy stan
zachowania i bezpieczeństwo oraz magazynowanie w sposób dostępny dla celów naukowych;
5. zabezpieczenie i konserwacja muzealiów oraz miejsc pamięci;
6. urządzania wystaw;
7. organizowanie i prowadzenie badań naukowych;
8. prowadzenie działalności edukacyjnej i oświatowej;
9. udostępnianie zbiorów dla celów naukowych i oświatowych dla zainteresowanych osób
10. zapewnienie właściwych warunków zwiedzania i korzystania ze zbiorów
11. prowadzenie działalności wydawniczej.
Ponadto Muzeum w Żabikowie realizuje zadania wynikające z podpisanej przez Prezydenta RP w dniu 28 stycznia 2000 r. – Deklaracji Sztokholmskiej Międzynarodowego Forum na temat Holocaustu, która zobowiązuje między innymi do:
1) wzmocnienia wysiłków w celu wspierania edukacji, pamięci i badań na temat Holocaustu
2) promowania edukacji na temat Holocaustu w szkole i na uczelniach w naszym społeczeństwie
i instytucjach.
3) wspierania odpowiednich form utrwalania pamięci o Holocauście, włącznie z dorocznymi obchodami
Dnia Holocaustu w każdym z (..) krajów.
Działalność edukacyjna Muzeum przejawia się w tworzeniu i ciągłym rozszerzaniu programu edukacyjnego oraz wspomaganiu nauczycieli szkół ponadpodstawowych z kraju i zagranicy w krzewieniu wiedzy o II wojnie światowej: okupacji hitlerowskiej w Polsce, Holocauście.
Lekcje muzealne oparte o bloki tematyczne, konsultowane wcześniej z nauczycielami uzupełniają
i znacznie poszerzają wiedzę uczniów, przekazywaną im np. na lekcjach historii i języka polskiego. Istotne jest przy tym wykorzystanie zebranych przez Muzeum materiałów archiwalnych, filmów dokumentalnych i relacji więźniów.
Muzeum udostępnia kopie dokumentów pedagogom, przygotowującym młodzież m. in. do olimpiad historycznych oraz pomaga w tworzeniu szkolnych izb pamięci i kół zainteresowań historycznych.
Działalność edukacyjna jest realizowana na zewnątrz w formie odczytów, prelekcji, warsztatów
i wystaw czasowych. Skierowana jest także do przyszłych nauczycieli i realizowana przy współpracy m.in. z Uniwersytetem im. Adama Mickiewicza w Poznaniu.
Muzeum uczestniczy w międzynarodowych projektach edukacyjnych dla młodzieży, w ramach współpracy z partnerskimi krajami związkowymi Niemiec, jak np. „Wielkopolska und Hessen- Partner in Europa”, a także uczelniami Niemiec i Kanady.
W związku z budową bezpośrednio przylegającej do Muzeum autostrady A2, wraz z towarzyszącymi jej dojazdami - usytuowane jest równolegle do transeuropejskiej arterii komunikacyjnej na odcinku kilkuset metrów. Historia budowy tej autostrady w latach 1941-43 interesuje Muzeum, jako że na odcinku od Frankfurtu nad Odrą do Poznania funkcjonowało 25 obozów pracy przymusowej dla Żydów.
Nowe usytuowanie wymaga zorganizowania Międzynarodowego Miejsca Spotkań Młodzieży w ramach europejskich programów „Pedagogiki miejsc pamięci”.
W ramach działalności naukowo-badawczej Muzeum prowadzi badania dotyczące obozu karno-śledczego i obozów pracy przymusowej dla Żydów. Wyniki tych badań publikowane są w kraju (publikacje Polskiej Akademii Umiejętności, wydawnictwa regionalne), a także za granicą. Muzeum prowadzi także działalność popularno-naukową. Stale poszerzane zbiory archiwum wykorzystywane są również przy pisaniu prac magisterskich i doktorskich jak np. w dysertacji dr Anny Ziółkowskiej p.t. „Obozy pracy przymusowej dla Żydów w Wielkopolsce w latach okupacji hitlerowskiej 1939-1945”.
Funkcjonowanie Muzeum jak każdej innej instytucji kultury uwarunkowane jest odbiorem społecznym, zgodnym z oczekiwaniami, dlatego wychodząc naprzeciw temu zapotrzebowaniu utrzymuje przedmiotowe kontakty z krajowymi i zagranicznymi instytucjami, organizacjami jak i osobami zainteresowanymi. Muzeum jest członkiem Międzynarodowej Rady Muzeów (ICOM) z siedzibą w Paryżu i włączone wraz z innymi muzeami do powołanego w Barcelonie – Międzynarodowego Komitetu Muzeów Pamięci Ofiar Zbrodni przeciw Ludzkości (IC MEMO), których celem jest uczczenie pamięci ofiar zbrodni popełnianych przez państwa oraz zbrodni motywowanych względami ideologicznymi. Natomiast w kraju korzysta z wyników stałej współpracy z Państwowym Muzeum Auschwitz- Birkenau, (którego zastępca dyrektora jest członkiem Rady naszego Muzeum).
Obecnie współpracując z władzami miasta Zbąszynia realizujemy program edukacyjny „Od Zbąszynia do Chełmna nad Nerem”, który upamiętnia początek Zagłady, rozpoczęty w październiku 1938 r., polegający na wypędzeniu z Rzeszy Niemieckiej 17. tysięcy obywateli polskich żydowskiego pochodzenia i osadzeniu około 6. tys. Żydów w Zbąszyniu; ten fakt poprzedził późniejszą „ Noc Kryształową”.
STRUKTURA ORGANIZACYJNA MUZEUM
Dyrektor – dr Anna Ziółkowska
Kustosz – Marcin Krzysztoń
Adiunkt – Renata Wełniak
Starszy Asystent – Michał Maćkowiak
Główna Księgowa – Aniela Michalska
Dokumentalistka – Dorota Olendrowicz
Wykwalifikowana opiekunka ekspozycji – Aleksandra Przybylska
W strukturze Muzeum funkcjonują działy:
Naukowy i Archiwum, Pedagogiczny, Biblioteka, Administracyjno- Gospodarczy
